Σχέδιο αξιοποίησης του ITGI για μεταφορά αερίου από Κύπρο και Ισραήλ

Το αέριο που ανακαλύφθηκε ή «αναζητείται» στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου (Κύπρος, Ισραήλ κ.λπ.) αποτελεί πλέον ένα νέο δυναμικό παράγοντα, ο οποίος διαμορφώνει καινούργια γεωστρατηγικά δεδομένα και «φωτίζει» με διαφορετικό τρόπο τα ήδη γνωστά σχέδια μεταφοράς αερίου.

Όπως τόνισε μιλώντας στο κορυφαίο ενεργειακό συνέδριο CERA WEEK που πραγματοποιείται στο Χιούστον ο πρόεδρος της ΔΕΠΑ κ. Χάρης Σαχίνης, η εταιρεία «βλέπει» πλέον τον Ελληνο - Ιταλικό αγωγό (ITGI) ως τμήμα ενός ευρύτερου συστήματος όχι μόνον για τη διέλευση αερίου από την Κασπία ή τη Ρωσία, αλλά και για τη μεταφορά του αερίου της Ανατολικής Μεσογείου στην Ευρώπη. Στο σύστημα αυτό μπορεί να ενταχθεί υποθαλάσσιος αγωγός από την Κύπρο στην Ελλάδα ή αποθήκες υγροποιημένου αερίου (LNG) που θα κατασκευαστούν στη Βόρεια Ελλάδα.

Όπως ανέφερε ο κ. Σαχίνης, «Ταμάρ», «Λεβιάθαν» και «Οικόπεδο 12» είναι τρεις από τις πέντε μεγαλύτερες ανακαλύψεις πεδίων φυσικού αερίου την τελευταία δεκαετία, καθώς το πρώτο εκτιμάται ότι περιέχει 257 δις. κυβικά μέτρα, το δεύτερο 481 δις. κυβικά μέτρα και το «οικόπεδο 12» της Κύπρου περί τα 198 δις. κυβικά μέτρα. Επιπλέον, υπάρχουν ενδείξεις για ύπαρξη αερίου στη συνέχεια της συγκεκριμένης λεκάνης, εντός της ελληνικής ΑΟΖ, νοτιοανατολικά της Κρήτης.

Οι ανάγκες δηλαδή που θα γεννηθούν για την εξαγωγή των παραγόμενων ποσοτήτων θα είναι τέτοιες που θα πρέπει να συμπληρωθούν τα σενάρια για το «Νότιο Διάδρομο» τροφοδοσίας της Ευρωπαϊκής αγοράς. Πάνω σε αυτά τα δεδομένα στηρίζεται το «Σχέδιο Σαχίνη» για τη δημιουργία φερέγγυας και ανταγωνιστικής διεξόδου για το Κυπριακό και Ισραηλινό αέριο, στην οποία θα πρωταγωνιστούν οι εν Ελλάδι υποδομές.

Ο αγωγός

Σύμφωνα με το σχέδιο, πάνω από 16 εκατ. κυβικά μέτρα (bcm) μπορούν να εξάγονται είτε ως LNG είτε μέσω αγωγού. Σύμφωνα με τον κ. Σαχίνη η κατασκευή αγωγού είναι τεχνικά εφικτή. Θα έχει μήκος 1100 χιλιόμετρα και θα μπορεί να μεταφέρει 8 bcm. Το εκτιμώμενο κόστος μεταφοράς θα είναι περίπου το ένα τρίτο από την «ταρίφα» ενός τερματικού LNG. Το κόστος μεταφοράς παραμένει σημαντικά χαμηλότερο ακόμη και για μεταφορά στην Ιταλία ή τη Νοτιοανατολική Ευρώπη, εξασφαλίζοντας, το αργότερο μέχρι το 2017, ανταγωνιστικές τιμές προμήθειας.

Επιπλέον ένας αγωγός Κύπρου – Ελλάδας θα λύσει το πρόβλημα τροφοδοσίας της Κρήτης με αέριο, ενώ και η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ενσωματώσει αυτή τη νέα πηγή στην ενεργειακή της πολιτική.

Εφοδιασμός

Πρέπει να σημειωθεί ότι, σύμφωνα με τα στοιχεία που έδωσε ο κ. Σαχίνης, η κατανάλωση φυσικού αερίου στην χώρα μας, παρά την κρίση αυξήθηκε. Από τα 3,6 δις. κυβικά μέτρα το 2010 έφτασε το 2011 στα 4,5 δις. κ. μ., ενώ τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο του 2012 η ζήτηση αυξήθηκε κατά 30%. Με δεδομένη την έλλειψη αερίου που παρατηρείται στην Τουρκία αλλά και λόγω της αφερεγγυότητας της γειτονικής χώρας ως προμηθευτού, ο πρόεδρος της ΔΕΠΑ θεωρεί απαραίτητη την αύξηση της αποθηκευτιής ικανότητας της περιοχής με αναβάθμιση της «Ρεβυθούσας», τη δημιουργία νέου πλωτού σταθμού LNG στη Β. Ελλάδα, αλλά και τη δημιουργία του ΕλληνοΒουλγαρικού αγωγού (IGB). Ο τελευταίος, λόγω της σύνδεσής του με τον Ελληνο – Ιταλικό αγωγό ο οποίος θα είναι διπλής κατεύθυνσης, μπορεί να προσφέρει στην Νοτιοανατολική Ευρώπη επαρκείς εναλλακτικές λύσεις, με προμήθειες αερίου από την Ιταλία και τη Βόρεια Αφρική (από την οποία φτάνει LNG στην Ιταλία).

Ο Νότιος διάδρομος

Η κοινοπραξία του Shah Deniz, σύμφωνα με τον κ. Σαχίνη, επέλεξε σε αυτό το στάδιο τον αγωγό ΤΑΡ κυρίως για λόγους εμπορικούς. Ωστόσο, το εν λόγω έργο, όπως σημειώθηκε, δεν διαθέτει τις απαιτούμενες περιβαλλοντικές άδειες ούτε καλύπτεται πλήρως από τις γνωστές διακρατικές συμφωνίες, με αποτέλεσμα να μην είναι την ώρα που θα χρειαστεί, κατά την τελική φάση της επιλογής, ένα έργο ολοκληρωμένο.

Με τον αποκλεισμό του ITGI όμως από την «μάχη», η κοινοπραξία του αζέρικου κοιτάσματος ενδεχομένως να στραφεί στις εναλλακτικές οδούς διοχέτευσης στην αγορά του φυσικού αερίου της Κασπίας στον βορρά, δηλαδή είτε στον Nabucco είτε στον αγωγό που προωθεί η ΒΡ, τον SEEP (South East Europe Pipeline).

Σε αυτήν την περίπτωση όμως, καθώς αναβαθμίζεται ο ρόλος της «αφερέγγυας» Τουρκίας, η τροφοδοσία της Ευρώπης θα καταστεί προβληματική, ενώ αντίθετα η διασύνδεση της Ελλάδας με την Ιταλία προσφέρει την κατάλληλη εναλλακτική «διέξοδο».

South Stream

Τέλος, αναφερόμενος στην περίπτωση του ρωσικού αγωγού South Stream, ο οποίος επίσης αφορά την ευρύτερη ζώνη της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, ο κ. Σαχίνης τόνισε πως είναι προχωρημένο έργο που φαίνεται ότι θα κατασκευαστεί και δεν μπορεί να αποκλειστεί μία ενδεχόμενη διασύνδεση του με το τμήμα του ITGI που διατρέχει το ελληνικό έδαφος, ενώ σημείωσε πως η Ρωσία μέχρι σήμερα έχει υπάρξει αξιόπιστος προμηθευτής.

Posted in: